Zastaw rejestrowy na przedsiębiorstwie w polskim prawie – część I

Zastaw rejestrowy na przedsiębiorstwie w polskim prawie – część I

2026-05-11
3 minuty

W czerwcowym wydaniu specjalistycznego czasopisma Wirtschaft und Recht in Osteuropa (Gospodarka i Prawo w Europie Wschodniej) ukazała się pierwsza część artykułu „Zastaw rejestrowy na przedsiębiorstwie w polskim prawie” („Das Registerpfandrecht an Unternehmen im polnischen Recht”), którego współautorką jest adw. dr Katarzyna Domańska-Mołdawa, Partner kancelarii BSJP.

„Konstrukcja prawna zastawu rejestrowego umożliwiła pozostawienie rzeczy obciążonej zastawem w posiadaniu dłużnika, przez co przezwyciężona została istotna słabość zastawu zwykłego. Poprzez wpis do rejestru zastawów spełnione są wymagania jawności i bezpieczeństwa obrotu oraz możliwe jest dalsze korzystanie z zastawu w ramach przedsiębiorstwa przez dłużnika. W efekcie wiele aktywów przedsiębiorstwa, a nawet przedsiębiorstwo jako całość, może służyć zabezpieczeniu kredytów.Taka konstrukcja zabezpieczenia kredytu na rzeczach ruchomych i na prawach przyjęła się we wszystkich krajach Europy Środkowej i Wschodniej oraz stanowi, obok hipoteki, najważniejsze zabezpieczenie kredytu dla finansowania przedsiębiorstwa(…)”

W omawianym artykule nie tylko przedstawiono historię zastawu rejestrowego w Polsce, ale także szczegółowo opisano jego współczesną formę. Autorzy przeanalizowali w nim także m.in. ustanowienie, przeniesienie, wygaśnięcie zastawu rejestrowego oraz jego przedmiot. Wskazane zostały różnice zastawu rejestrowego w stosunku do zastawu zwykłego. Dalsza część artykułu skupia się przede wszystkim na zagadnieniu przedsiębiorstwa i jego części, jako szczególnego przedmiotu zastawu rejestrowego. Znajdziemy tu odpowiedzi na pytania:

  • Jak należy rozumieć „zbiór rzeczy ruchomych lub praw, stanowiący całość gospodarczą, choćby jego skład był zmienny”, o którym mowa w art. 7 ust. 2 pkt 3) ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów?
  • Jak doktryna i orzecznictwo odnosi się do pojęcia „całości gospodarczej”?
  • Co to jest przedsiębiorstwo i czy dopuszczalne jest zastawienie przedsiębiorstw?
  • Jak skutecznie ustanowić zastaw rejestrowy na przedsiębiorstwie lub jego części?
  • Jak przebiega proces spieniężenia obciążonego majątku i zaspokojenie z zabezpieczonych wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym?
  • Jakie inne możliwości zaspokojenia zastawnika poza sądowym postępowaniem egzekucyjnym przewiduje ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów?
  • Artykuł w języku niemieckim dostępny jest TUTAJ. Zapraszamy do lektury!

    Dla nas to więcej niż doradztwo
    – to pełne zaangażowanie.

    Myślimy jak partnerzy biznesowi.
    Stoimy po Państwa stronie i wspólnie pracujemy na realne wyniki.